tr
Kültür alanında hangi vergi teşvikleri uygulanıyor?
Kültür alanında hangi vergi teşvikleri uygulanıyor?
Konuyu uzman Nihad Cavadov değerlendiriyor. 1 Temmuz’dan itibaren tiyatro, sinema, müze ve senfoni orkestrası faaliyetlerinin geliştirilmesi amacıyla yeni vergi teşvikleri uygulanmaya başlandı. Yeni teşvikler kültür alanında sunulan hizmetlerin maliyetinin azalmasına ve dolayısıyla fiyatların düşmesine neden olabilir. Ayrıca değişikliklerin amacı bu alana daha fazla yatırım çekmek ve kültürel hizmetlerin gelişimini teşvik etmektir.
Yeniliklerden biri de kültür hizmetleri için “KDV iade” mekanizmasının uygulanmasıdır. Vergi Kanunu’nda yapılan değişikliklere göre, bu alanda verilen hizmetlere ilişkin nakitsiz ödenen KDV’nin %50’si gerçek kişilere iade edilecektir. Kurumlar ve yapımcılar ise 5 yıl süreyle kâr ve gelir vergisinin %90’ından muaf tutulmuştur. Daha önce bu oran %75 idi.
Örnek 1: “XXX” Ltd. film sektöründe faaliyet göstermektedir. Temmuz 2025’te yeni bir filmin çekimleri için toplam 80.000 manat harcanıyor. Eylül ayında vizyona giren filmden elde edilen gelir 230.000 manat oluyor. Şirket 1 Temmuz 2025’e kadar %75 vergi indirimiyle 7.500 manat kâr vergisi öderken, bu tarihten sonra ödeyeceği tutar 3.000 manat olacaktır:
(230.000 – 80.000) × %20 = 30.000 manat;
30.000 – (30.000 × %75) = 7.500 manat;
30.000 – (30.000 × %90) = 3.000 manat.
1 Ocak 2025’ten itibaren, cirosu 45.000 manata kadar olan (giderler dikkate alınmadan) gerçek kişilerin bazı faaliyetlerden elde ettikleri gelirlerin %75’i gelir vergisinden muaf tutulmuştur. Bu faaliyet alanlarına kültür sektörü de dâhil edilmiştir. Ayrıca kültür tesislerinin bulunduğu arsalar emlak vergisinden, telif haklarından elde edilen royalty gelirleri ise 5 yıl boyunca %14 vergi oranından muaf edilmiştir.
Örnek 2: Bir şahıs işletmesi bestecilik alanında ses kayıt stüdyosunda faaliyet göstermekte ve bestelediği eserin “YouTube” platformunda yayınlanması için “XXX” Ltd.’ye 10.000 manat karşılığında telif hakkını satmaktadır. Bu durumda elde edilen gelir şahıs işletmesinin royalty geliri sayılmaktadır. Ancak Vergi Kanunu’nda yapılan değişikliğe göre %14 stopaj vergisi uygulanmamaktadır.
Ayrıca, vergi teşviki uygulanan kurumların sayısı da artırıldı – daha önce 2 iken şimdi 6’ya çıkarıldı. Listeye tiyatrolar, müzeler, senfoni orkestraları ve film yapımcıları da dâhil edildi. Analitik açıdan bakıldığında, bu denli geniş çaplı vergi teşvikleri, petrol dışı sektörde ekonomik aktivitenin artmasına, yeni iş imkânlarının oluşmasına ve yaratıcı sınıfın sosyal statüsünün güçlenmesine katkı sağlamaktadır. Bu yaklaşım sektörün resmi cirosunun ve ekonomik ağırlığının artmasına, yaratıcı girişimler için rekabetçi ve yenilikçi bir ortamın oluşmasına neden olmakta, Azerbaycan’ın kültürel potansiyelinin uluslararası platformlarda tanıtılması için kurumsal altyapıyı daha da güçlendirmektedir.
Konuyu uzman Nihad Cavadov değerlendiriyor. 1 Temmuz’dan itibaren tiyatro, sinema, müze ve senfoni orkestrası faaliyetlerinin geliştirilmesi amacıyla yeni vergi teşvikleri uygulanmaya başlandı. Yeni teşvikler kültür alanında sunulan hizmetlerin maliyetinin azalmasına ve dolayısıyla fiyatların düşmesine neden olabilir. Ayrıca değişikliklerin amacı bu alana daha fazla yatırım çekmek ve kültürel hizmetlerin gelişimini teşvik etmektir.
Yeniliklerden biri de kültür hizmetleri için “KDV iade” mekanizmasının uygulanmasıdır. Vergi Kanunu’nda yapılan değişikliklere göre, bu alanda verilen hizmetlere ilişkin nakitsiz ödenen KDV’nin %50’si gerçek kişilere iade edilecektir. Kurumlar ve yapımcılar ise 5 yıl süreyle kâr ve gelir vergisinin %90’ından muaf tutulmuştur. Daha önce bu oran %75 idi.
Örnek 1: “XXX” Ltd. film sektöründe faaliyet göstermektedir. Temmuz 2025’te yeni bir filmin çekimleri için toplam 80.000 manat harcanıyor. Eylül ayında vizyona giren filmden elde edilen gelir 230.000 manat oluyor. Şirket 1 Temmuz 2025’e kadar %75 vergi indirimiyle 7.500 manat kâr vergisi öderken, bu tarihten sonra ödeyeceği tutar 3.000 manat olacaktır:
(230.000 – 80.000) × %20 = 30.000 manat;
30.000 – (30.000 × %75) = 7.500 manat;
30.000 – (30.000 × %90) = 3.000 manat.
1 Ocak 2025’ten itibaren, cirosu 45.000 manata kadar olan (giderler dikkate alınmadan) gerçek kişilerin bazı faaliyetlerden elde ettikleri gelirlerin %75’i gelir vergisinden muaf tutulmuştur. Bu faaliyet alanlarına kültür sektörü de dâhil edilmiştir. Ayrıca kültür tesislerinin bulunduğu arsalar emlak vergisinden, telif haklarından elde edilen royalty gelirleri ise 5 yıl boyunca %14 vergi oranından muaf edilmiştir.
Örnek 2: Bir şahıs işletmesi bestecilik alanında ses kayıt stüdyosunda faaliyet göstermekte ve bestelediği eserin “YouTube” platformunda yayınlanması için “XXX” Ltd.’ye 10.000 manat karşılığında telif hakkını satmaktadır. Bu durumda elde edilen gelir şahıs işletmesinin royalty geliri sayılmaktadır. Ancak Vergi Kanunu’nda yapılan değişikliğe göre %14 stopaj vergisi uygulanmamaktadır.
Ayrıca, vergi teşviki uygulanan kurumların sayısı da artırıldı – daha önce 2 iken şimdi 6’ya çıkarıldı. Listeye tiyatrolar, müzeler, senfoni orkestraları ve film yapımcıları da dâhil edildi. Analitik açıdan bakıldığında, bu denli geniş çaplı vergi teşvikleri, petrol dışı sektörde ekonomik aktivitenin artmasına, yeni iş imkânlarının oluşmasına ve yaratıcı sınıfın sosyal statüsünün güçlenmesine katkı sağlamaktadır. Bu yaklaşım sektörün resmi cirosunun ve ekonomik ağırlığının artmasına, yaratıcı girişimler için rekabetçi ve yenilikçi bir ortamın oluşmasına neden olmakta, Azerbaycan’ın kültürel potansiyelinin uluslararası platformlarda tanıtılması için kurumsal altyapıyı daha da güçlendirmektedir.