Vatandaştan satın alınan araç için elektronik fatura düzenlenmeli midir?
Vatandaştan satın alınan araç için elektronik fatura düzenlenmeli midir?

Ana sözleşmeye göre faaliyet gösteren “A” Ltd. Şti., araç kiralama faaliyetiyle uğraşmakta olup bu faaliyet kapsamında bir vatandaştan araç satın almıştır. Şirket bu işlemi sistemde alış tutanağı ile kaydetmek istemektedir, ancak ilgili kişinin vergi numarası (VÖEN) bulunduğu için sistemde alış tutanağının düzenlenemediği bildirilmektedir.
Oysa söz konusu araç, kişinin vergi numarası kapsamında yürüttüğü faaliyetle ilgili değildir. Araç şahsi kullanım için edinilmiş olup şu anda bireysel olarak satılmaktadır. Aynı zamanda bu kişi basitleştirilmiş vergi mükellefidir. Elektronik fatura düzenlenmesi halinde, kişinin basitleştirilmiş vergi mükellefi olma hakkını kaybetme riski bulunmaktadır. Kişinin ticari faaliyetine ait olmayan bir işlemin vergi numarası üzerinden yürütülmesi doğru kabul edilmemektedir.
Satış konusu araç binek otomobildir, ticari (yük) aracı değildir. Araç bedeli 120.000 manat olup, kişinin yıllık cirosu yaklaşık 15.000–20.000 manat civarındadır. Bu hususlar dikkate alınarak konunun hukuki açıdan değerlendirilmesi talep edilmektedir.
Ekonomi Bakanlığına bağlı Devlet Vergi Hizmeti tarafından bildirildiğine göre, Vergi Kanunu’nun 13.2.8 maddesine göre her türlü maddi ve gayrimaddi varlık “mal” kavramına dahildir. Vergi Kanunu’nun 71-2.1 maddesine göre, 130.1-1 maddesi dikkate alınmak suretiyle, vergi kaydı olmayan kişilerden mal alındığında, alım tarihinden itibaren 5 gün içinde alış tutanağı (elektronik dahil) düzenlenmelidir.
Aynı zamanda, Medeni Kanun’un 139.2 maddesine göre taşınır mallar üzerindeki haklar yalnızca kanunda öngörülen hallerde devlet kaydına tabidir. “Karayolu Trafik Kanunu”nun 27. maddesine göre tüm motorlu taşıtlar ve bunların römorkları belirlenen usule göre devlet kaydına alınır.
Bu çerçevede, somut olayda, araç mülkiyetinin devlet sicilinde kayıt altına alınması nedeniyle, Vergi Kanunu’nun 71-2 maddesi kapsamında elektronik alış tutanağının düzenlenmesi öngörülmemektedir.
Dayanak: Vergi Kanunu’nun 13 ve 71-2 maddeleri, Medeni Kanun ve “Karayolu Trafik Kanunu”.

Ana sözleşmeye göre faaliyet gösteren “A” Ltd. Şti., araç kiralama faaliyetiyle uğraşmakta olup bu faaliyet kapsamında bir vatandaştan araç satın almıştır. Şirket bu işlemi sistemde alış tutanağı ile kaydetmek istemektedir, ancak ilgili kişinin vergi numarası (VÖEN) bulunduğu için sistemde alış tutanağının düzenlenemediği bildirilmektedir.
Oysa söz konusu araç, kişinin vergi numarası kapsamında yürüttüğü faaliyetle ilgili değildir. Araç şahsi kullanım için edinilmiş olup şu anda bireysel olarak satılmaktadır. Aynı zamanda bu kişi basitleştirilmiş vergi mükellefidir. Elektronik fatura düzenlenmesi halinde, kişinin basitleştirilmiş vergi mükellefi olma hakkını kaybetme riski bulunmaktadır. Kişinin ticari faaliyetine ait olmayan bir işlemin vergi numarası üzerinden yürütülmesi doğru kabul edilmemektedir.
Satış konusu araç binek otomobildir, ticari (yük) aracı değildir. Araç bedeli 120.000 manat olup, kişinin yıllık cirosu yaklaşık 15.000–20.000 manat civarındadır. Bu hususlar dikkate alınarak konunun hukuki açıdan değerlendirilmesi talep edilmektedir.
Ekonomi Bakanlığına bağlı Devlet Vergi Hizmeti tarafından bildirildiğine göre, Vergi Kanunu’nun 13.2.8 maddesine göre her türlü maddi ve gayrimaddi varlık “mal” kavramına dahildir. Vergi Kanunu’nun 71-2.1 maddesine göre, 130.1-1 maddesi dikkate alınmak suretiyle, vergi kaydı olmayan kişilerden mal alındığında, alım tarihinden itibaren 5 gün içinde alış tutanağı (elektronik dahil) düzenlenmelidir.
Aynı zamanda, Medeni Kanun’un 139.2 maddesine göre taşınır mallar üzerindeki haklar yalnızca kanunda öngörülen hallerde devlet kaydına tabidir. “Karayolu Trafik Kanunu”nun 27. maddesine göre tüm motorlu taşıtlar ve bunların römorkları belirlenen usule göre devlet kaydına alınır.
Bu çerçevede, somut olayda, araç mülkiyetinin devlet sicilinde kayıt altına alınması nedeniyle, Vergi Kanunu’nun 71-2 maddesi kapsamında elektronik alış tutanağının düzenlenmesi öngörülmemektedir.
Dayanak: Vergi Kanunu’nun 13 ve 71-2 maddeleri, Medeni Kanun ve “Karayolu Trafik Kanunu”.


