tr
az
en
ru
Mülkünü kiraya verən gerçek kişinin hangi vergi yükümlülüğü doğar?
Bir kişi, kendisine ait taşınmazı kira sözleşmesi kapsamında başka bir kişiye kiraya vermiştir. Sözleşmede hem kiraya verenin hem de kiracının VÖEN’i (vergi kimlik numarası) belirtilmiştir. Kiraya verenin VÖEN’i üzerinden kayıtlı ana faaliyet alanı kira faaliyeti olmasa da (daha önce aynı VÖEN ile başka bir taşınmazda ticari faaliyet yürütmüştür), bu durum girişimcilik faaliyeti olarak kabul edilir mi?
Ekonomi Bakanlığı bünyesindeki Devlet Vergi Hizmeti tarafından yapılan açıklamaya göre, Vergi Kanunu’nun 124.1 maddesi uyarınca, taşınır ve taşınmaz malların kiralanmasından elde edilen gelir, Vergi Kanunu’nun 13.2.16 maddesine uygun olarak Azerbaycan kaynaklı gelir olarak kabul edildiği takdirde, ödeme kaynağında %14 oranında vergiye tabi tutulur.
Vergi Kanunu’nun 150.1.6 maddesine göre, Kanun’un 124, 125 veya 126. maddelerinde öngörülen ödemeleri gerçekleştiren tüzel kişiler, girişimciler ve girişimcilik dışı faaliyetlerden gelir elde eden gerçek kişiler, ödeme kaynağında vergiyi kesmekle yükümlüdür. Kira bedelinden ödeme kaynağında vergi kesmekle yükümlü olan kişi, vergi tutarını gelirin ödendiği çeyreği takip eden ayın 20’sinden geç olmamak üzere bütçeye aktarmalı ve ödeme kaynağında kesilen vergi beyannamesini vergi idaresine sunmalıdır.
Soruda belirtilen durumda, Azerbaycan’da mukim gerçek kişiye kira bedeli vergi mükellefi olarak kayıtlı kişiler tarafından ödendiğinde, kira gelirleri üzerinden doğan vergi yükümlülüğü %14 oranında ödeme kaynağında kiracı tarafından yerine getirilir. Bu durumda, taşınmazını kiraya veren gerçek kişinin herhangi bir vergi ödeme veya beyanname sunma yükümlülüğü doğmaz.
Vergi Kanunu’nun 58.1 maddesine göre, verginin, ödeme kaynağında kesilen vergi dahil olmak üzere, beyannamede gösterilen tutarı olması gereken tutardan düşük gösterilmişse veya bütçeye ödenmesi gereken vergi tutarı beyannamenin sunulmaması suretiyle gizlenmişse, vergi mükellefine eksik gösterilen veya gizlenen vergi tutarının %50’si oranında mali yaptırım uygulanır. Bu hüküm, Vergi Kanunu’nun 58.1-1 maddesinde öngörülen durumlar hariç olmak üzere uygulanır.
Dayanak: Vergi Kanunu’nun 124. ve 150.1.6. maddeleri.
Bir kişi, kendisine ait taşınmazı kira sözleşmesi kapsamında başka bir kişiye kiraya vermiştir. Sözleşmede hem kiraya verenin hem de kiracının VÖEN’i (vergi kimlik numarası) belirtilmiştir. Kiraya verenin VÖEN’i üzerinden kayıtlı ana faaliyet alanı kira faaliyeti olmasa da (daha önce aynı VÖEN ile başka bir taşınmazda ticari faaliyet yürütmüştür), bu durum girişimcilik faaliyeti olarak kabul edilir mi?
Ekonomi Bakanlığı bünyesindeki Devlet Vergi Hizmeti tarafından yapılan açıklamaya göre, Vergi Kanunu’nun 124.1 maddesi uyarınca, taşınır ve taşınmaz malların kiralanmasından elde edilen gelir, Vergi Kanunu’nun 13.2.16 maddesine uygun olarak Azerbaycan kaynaklı gelir olarak kabul edildiği takdirde, ödeme kaynağında %14 oranında vergiye tabi tutulur.
Vergi Kanunu’nun 150.1.6 maddesine göre, Kanun’un 124, 125 veya 126. maddelerinde öngörülen ödemeleri gerçekleştiren tüzel kişiler, girişimciler ve girişimcilik dışı faaliyetlerden gelir elde eden gerçek kişiler, ödeme kaynağında vergiyi kesmekle yükümlüdür. Kira bedelinden ödeme kaynağında vergi kesmekle yükümlü olan kişi, vergi tutarını gelirin ödendiği çeyreği takip eden ayın 20’sinden geç olmamak üzere bütçeye aktarmalı ve ödeme kaynağında kesilen vergi beyannamesini vergi idaresine sunmalıdır.
Soruda belirtilen durumda, Azerbaycan’da mukim gerçek kişiye kira bedeli vergi mükellefi olarak kayıtlı kişiler tarafından ödendiğinde, kira gelirleri üzerinden doğan vergi yükümlülüğü %14 oranında ödeme kaynağında kiracı tarafından yerine getirilir. Bu durumda, taşınmazını kiraya veren gerçek kişinin herhangi bir vergi ödeme veya beyanname sunma yükümlülüğü doğmaz.
Vergi Kanunu’nun 58.1 maddesine göre, verginin, ödeme kaynağında kesilen vergi dahil olmak üzere, beyannamede gösterilen tutarı olması gereken tutardan düşük gösterilmişse veya bütçeye ödenmesi gereken vergi tutarı beyannamenin sunulmaması suretiyle gizlenmişse, vergi mükellefine eksik gösterilen veya gizlenen vergi tutarının %50’si oranında mali yaptırım uygulanır. Bu hüküm, Vergi Kanunu’nun 58.1-1 maddesinde öngörülen durumlar hariç olmak üzere uygulanır.
Dayanak: Vergi Kanunu’nun 124. ve 150.1.6. maddeleri.