tr
Katma değer vergisine tabi cironun netleştirilmesi/usulü
Katma değer vergisine tabi cironun netleştirilmesi/usulü
Konuyu vergi uzmanı İsmayil Bağırov açıklıyor. Vergi Kanunu’nun 163.1 maddesine göre, aşağıdaki durumlarda mal teslim edenin, iş yapanın ve hizmet sunanın vergilendirilebilir işlemlerine bu madde uygulanır:
163.1.1. işlem tamamen veya kısmen iptal edildiğinde, malın tamamen ya da kısmen iade edilmesi dahil;
Örnek 1: Vergi mükellefi mart ayında alıcıya KDV dahil 23.600 manat tutarında mal satmıştır. Nisan ayında alıcı 5.900 manatlık malı iade etmiştir. Bu durumda satıcı KDV tutarını 900 manat azaltmalı, alıcı ise daha önce mahsup ettiği 900 manat KDV’yi bütçeye geri ödemelidir.
163.1.2. işlemin niteliği değiştiğinde;
Örnek 2: Vergi mükellefi mart ayında aldığı ve KDV’sini mahsup ettiği malı mayıs ayında şirket sermayesine ayni sermaye olarak koymuştur. Bu işlem KDV’den istisna olduğundan vergilendirilebilir ciro düzeltilmeli ve KDV tutarı 3.600 manat artırılmalıdır.
163.1.3. fiyat indirimi veya başka nedenlerle işlem için belirlenen bedel değiştiğinde;
Örnek 3: A şirketi mayıs ayında KDV dahil 1.180 manatlık mal satmıştır. Haziran ayında fiyat 944 manata düşürülmüştür. Bu durumda şirket KDV tutarını 36 manat azaltır.
Örnek 4: A firması B firmasına KDV dahil 11.800 manatlık mal satmış, daha sonra taraflar fiyatı 9.440 manata düşürme konusunda anlaşmıştır. Bu nedenle temmuz ayı beyannamesinde 2.360 manatlık düzeltme yapılır.
163.1.4. elektronik faturanın düzenlenmesinden sonra vergilendirilebilir cironun düzeltilmesini gerektiren durumlar ortaya çıktığında.
Örnek 5: A şirketi malın değerini yanlışlıkla elektronik faturada fazla göstermiştir. Hata haziran ayında tespit edilmiştir. Bu durumda satıcı 18 manat KDV azaltır, alıcı ise aynı tutarı bütçeye geri hesaplar.
Vergi Kanunu’nun 163.2 maddesine göre, KDV tutarı elektronik faturada veya beyannamede yanlış gösterilmişse, düzeltme değişikliğin meydana geldiği dönemde yapılır.
Örnek 6: “A” LLC elektronik faturada KDV’yi yanlış hesaplamıştır. Hata düzeltildikten sonra satıcı 33,6 manat KDV azaltır, alıcı ise aynı tutarı bütçeye geri öder.
Görüldüğü üzere elektronik faturalar satıcının vergilendirilebilir cirosunu, alıcının ise mahsup edilen cirosunu belirler. Düzeltme gerektiren durumlarda her iki taraf da gerekli düzeltmeleri yapmalıdır.
Konuyu vergi uzmanı İsmayil Bağırov açıklıyor. Vergi Kanunu’nun 163.1 maddesine göre, aşağıdaki durumlarda mal teslim edenin, iş yapanın ve hizmet sunanın vergilendirilebilir işlemlerine bu madde uygulanır:
163.1.1. işlem tamamen veya kısmen iptal edildiğinde, malın tamamen ya da kısmen iade edilmesi dahil;
Örnek 1: Vergi mükellefi mart ayında alıcıya KDV dahil 23.600 manat tutarında mal satmıştır. Nisan ayında alıcı 5.900 manatlık malı iade etmiştir. Bu durumda satıcı KDV tutarını 900 manat azaltmalı, alıcı ise daha önce mahsup ettiği 900 manat KDV’yi bütçeye geri ödemelidir.
163.1.2. işlemin niteliği değiştiğinde;
Örnek 2: Vergi mükellefi mart ayında aldığı ve KDV’sini mahsup ettiği malı mayıs ayında şirket sermayesine ayni sermaye olarak koymuştur. Bu işlem KDV’den istisna olduğundan vergilendirilebilir ciro düzeltilmeli ve KDV tutarı 3.600 manat artırılmalıdır.
163.1.3. fiyat indirimi veya başka nedenlerle işlem için belirlenen bedel değiştiğinde;
Örnek 3: A şirketi mayıs ayında KDV dahil 1.180 manatlık mal satmıştır. Haziran ayında fiyat 944 manata düşürülmüştür. Bu durumda şirket KDV tutarını 36 manat azaltır.
Örnek 4: A firması B firmasına KDV dahil 11.800 manatlık mal satmış, daha sonra taraflar fiyatı 9.440 manata düşürme konusunda anlaşmıştır. Bu nedenle temmuz ayı beyannamesinde 2.360 manatlık düzeltme yapılır.
163.1.4. elektronik faturanın düzenlenmesinden sonra vergilendirilebilir cironun düzeltilmesini gerektiren durumlar ortaya çıktığında.
Örnek 5: A şirketi malın değerini yanlışlıkla elektronik faturada fazla göstermiştir. Hata haziran ayında tespit edilmiştir. Bu durumda satıcı 18 manat KDV azaltır, alıcı ise aynı tutarı bütçeye geri hesaplar.
Vergi Kanunu’nun 163.2 maddesine göre, KDV tutarı elektronik faturada veya beyannamede yanlış gösterilmişse, düzeltme değişikliğin meydana geldiği dönemde yapılır.
Örnek 6: “A” LLC elektronik faturada KDV’yi yanlış hesaplamıştır. Hata düzeltildikten sonra satıcı 33,6 manat KDV azaltır, alıcı ise aynı tutarı bütçeye geri öder.
Görüldüğü üzere elektronik faturalar satıcının vergilendirilebilir cirosunu, alıcının ise mahsup edilen cirosunu belirler. Düzeltme gerektiren durumlarda her iki taraf da gerekli düzeltmeleri yapmalıdır.